#11F con Alba Aguión

A iniciativa #11F quere festexar a semana do 11 de febrero o Día Internacional da Muller e a Nena na Ciencia invitando a que se organicen actividades para visibilizar a muller na Ciencia e animar as nenas a facer estudos científicos ou por extensión a que se atrevan a facer o que máis lles guste.

Cartel #11F Alba Aguión

O martes #11F tivemos no noso instituto a Alba Aguión. Tedes aquí información do seu traballo e da última aventura na que está embarcada.

ilustracion-alba-percebe_recorte Alba Aguión   Son Alba e fun seleccionada como unha das 75 científicas que conforman a quinta expedición HOMEWARD BOUND, un proxecto destinado a visibilizar a figura da muller e a loitar contra o cambio climático. Tras un programa anual con expertos en liderado partiremos rumbo á Antártida en Novembro do 2020. Invítote a coñecer a miña aprendizaxe, e a que participes no impulso deste cambio!

Alba ilus-polar-1140x464

A iniciativa Homeward Bound aspira a construír unha rede global de mulleres dedicada a fortalecer o liderado feminino e a influír na toma de decisións en beneficio do noso planeta.

Busco o apoio de persoas e institucións interesadas en aumentar a influenza feminina na toma de decisións, particularmente en investigación e política relacionada con cambio climático. Recado o diñeiro a través de doazóns, patrocinio de empresas e falando de ciencia. Pero se se che ocorre algunha outra forma de colaborar comigo non dubides en porte en contacto!

 

 

Deixamos aquí as fotos da conferencia na biblioteca do instituto.

Publicado en Educación, Medio ambiente, mujerescientíficas, Uncategorized | Deixar un comentario

Reto #EuFísica #YoFísica desde o Instituto de Física Teórica.

Para festexar o Día da Muller e a Nena na Ciencia dentro da iniciativa 11F o Instituto de Física Teórica (IFT) propuxo o reto #YoFísica. Nel tentaba visualizar que a física, licenciatura onde as nenas están pouco representadas, é unha materia atractiva e son moitas as que lle gusta, pode ser que as veces só fai falta atravese 🙂

#YoFísica miniatura

As rapazas de 2º de bacharelato animáronse a participar neste vídeo cunha pequena mensaxe.

O vídeo publicado o 11 de febreiro resume as contribucións de 135 vídeos con 297 participantes de 22 nacionalidades e en 8 idiomas. Podedes consultar os vídeos por separado nesta ligazón.

Tamén o instituto de Física agasallounos cuns preciosos diplomas

 

 

Publicado en Educación, mujerescientíficas | Deixar un comentario

A Antártida con Xavi Fonseca

O venres 7 de febreiro tivemos no noso istituto, IES Rafael Dieste,  unha conexión en directo con Xavi Fonseca, xornalista da Voz de Galicia que está na Antártida embarcado nun proxecto de divulgación para contar o que se está a traballar nas bases científicas españolas e por extensión moita información do que na Antártida acontece, e que ten repercusión sobre o resto do planeta.

Fotos de Xavier Fonseca

Xavier Fonseca Blanco é Periodista (Cangas-1982) Divulgador Científico. Creador de “Historias del Tiempo”.

Artigos en La Voz de Galicia de Xavier Fonseca

A nosa conexión tivo contratempos, o noso micrófono non ía e Xavi non nos escoitaba. Tivemos que facela co móbil, pero a pesar de que o viamos en pequeno, escoitabámolo perfectamente. Fixemos unha chea de preguntas e Xavi Fonseca contestou moi claro, achegándonos unha chea de datos.

A experiencia antártica encantounos!! Gracias Xavi

Conexión Antártida Xavi Fonseca

Nesta páxina están algúns traballos que realizamos.

https://sites.google.com/view/iesdiestebioxeo/club-de-ciencia/ant%C3%A1rtida-xavier-fonseca

Publicado en Uncategorized | Deixar un comentario

De xenética e estrelas. Ángel Carracedo

O venres 17 de xaneiro estivo no IES Rafael Dieste o Dr, Ángel Carracedo, os deixamos o bo  resumo feito por Alba Añón de 1º de bacharelato.

O pasado venres 27 de febrero, Ángel Carracedo investigador e catedrático de Medicina Legal, impartió unha charla no Salón de Actos do instituto, enfocada a alumnado de Bioloxía e Cultura Científica. Falou da súa labor profesional acompañada por anécdotas vitais.

IMG_20200117_124301

Tras a lectura da súa biografía, Carracedo comezó narrando o seus estudos, as súas dúbidas e equivocacións á hora de elexir carreira e especialidade. Tamén a súa estancia fora de España e o seu regreso a Galicia, ondea o contrario do que pensou, non poido gañarse a vida realizando “probas de paternidade”. Posteriormente remarcó a súa implicación en casos moi mediáticos tales como o 11S e 11M, O Tsunami do Sudeste Asiático e o casa das nenas de Alcáser. Nestos, aplicó xunto ao seu grupo de investigadores, as mellores tecnoloxías para a identificación forense. Ademáis mencionou os seus problemas cas patentes e a situación de competividade dos equipos científicos.

Por último, realizouse unha rolda de preguntas. Nela tratáronse temas importantes, como a experimentación con animais, á que se posicionó a favor, alegándoa necesaria para o avance.

En resume, a charla pareceume moi interesante e acertada, sobre todo por o meu interés persoal na xenética e a neuroloxía. Despois de asistir á conferencia, vexo máis posible adicarme á investigación tras coñecer o caso de Ángel Carracedo, que incluso decidindo traballar desde Galicia, o seu traballo chegou a niveis internacionais.

E engadimos as magníficas fotos que fixo Noa Lutier.

Publicado en biotecnología, Educación, Medicina, Xenética | Etiquetado | Deixar un comentario

O veres 17 de xaneiro temos ao Dr. Ángel Carracedo no IES Rafael Dieste 

Ángel Carracedo. Cartel Foto

Premio Extraordinario de Licenciatura en Medicina pola Universidade de Santiago de Compostela (USC) en 1978 e Doutor en Medicina pola mesma universidade en 1982 tamén con Premio Extraordinario. Catedrático de Medicina Legal da USC desde o ano 1989 e foi director do Instituto de Medicina Legal da mesma entre 1994 a 2012. Actualmente dirixe a Fundación Pública Galega de Medicina Xenómica (SERGAS, Xunta de Galicia) e o Centro Nacional de Genotipado- ISCIII (CEGEN) desde os anos 1999 e 2002 respectivamente. Coordina o Grupo de Medicina Xenómica da USC que integra dez grupos de investigación, plataformas tecnolóxicas de última xeración e preto de 100 membros de persoal investigador de diferentes nacionalidades. Ademais é xefe de grupo do CIBERER (Centro de Investigación Biomédica en Rede de Enfermidades Raras) e Coordinador da área de Xenética e Bioloxía de Sistemas do Instituto de Investigación Sanitaria de Santiago de Compostela (IDIS).

Sumados aos cargos relatados anteriormente, Anxo Carracedo é presidente da International Society for Forensic Genetics (ISFG), Vicepresidente da Academia Internacional de Medicina Legal, coordinador da Rede europea de estandarización do ADN, da Rede Iberoamericana de Xenética Molecular aplicada á medicina forense, membro do Grupo Europeo do ADN e da Comisión de ADN da Comisión de Xustiza dos Estados Unidos de América (USA) e organismos reguladores como a Axencia Europea do Medicamento (EMA), o Comité da Cruz Vermella Internacional ou o Consorcio Internacional de Enfermidades Raras (IRDiRC); forma parte do consello asesor científico do Ministerio de Sanidade do goberno de España e da Consellería de Saúde da Xunta de Galicia. Dentro do campo académico, é editor da revista Forensic Science International: Genetics (a de maior impacto da área forense) e membro do consello editorial de numerosas revistas internacionais de xenética, cancro e medicina forense.

Honoris Causa por varias universidades. A súa traxectoria profesional tamén ten reflexo na publicación de artigos de investigación nas revistas de maior impacto científico. Publicou máis de 340 artigos sobre medicina xenómica, xenética clínica e xenética forense e de poboacións, que tamén foron aceptados por publicacións da máxima relevancia como “ Science” ou “ Nature”. Neste ámbito tamén é editor da revista “Forensic Science” International: “Genetics” e membro de quince revistas internacionais de xenética e medicina forense.

Ángel Carracedo Centro de Genotipado

Ángel Carracedo Álvarez é, probablemente, o científico que traballa en Galicia de maior proxección internacional. Na Universidade de Santiago creou un grupo que se converteu en líder mundial en xenética forense e de referencia en xenómica comparada e de poboacións. Foi pioneiro, desde o Instituto de Medicina Legal de Santiago na introdución de novas tecnoloxías para a identificación forense mediante a xenética molecular, técnicas que se implantaron de forma rutineira nos laboratorios de todo o mundo. Participou en máis de tres mil pericias e foi requirido, xunto aos seus colaboradores, en casos famosos como o crime de Alcáser, o 11- M ou na identificación das vítimas do tsunami do sueste de Asia, entre moitos outros.

Desde a dirección do grupo de Medicina Xenómica, toca todos os paus cun afán renacentista de procura do coñecemento e da súa aplicación posterior en beneficio da sociedade, desde a xenética forense, á clínica e a de poboacións pasando por áreas incipientes como a farmacogenética, coa esperanza de alcanzar fármacos á carta que respondan as necesidades particulares de cada paciente en función do seu perfil xenético. No campo da oncoloxía clínica ha aberto novas vías para a identificación dos xenes do cancro de colon, mama e tiroides, e no dos trastornos xenéticos para a detección das bases moleculares da esquizofrenia ou a depresión postparto. No ámbito da neuroxenética traballa na procura de mutacións relacionadas co Alzheimer ou na identificación dos mecanismos moleculares asociados á migraña ou a enfermidades raras como a Ataxia ou a Enfermidade de Charcott- Marie- Tooh, mentres que na área cardiovascular dirixe a súa atención ao estudo das variacións xenéticas asociadas á morte súbita cardíaca ou ao diagnóstico xenético da miocardia hipertrófica.

O seu amplo equipo tamén dedica unha parte moi importante ao labor asistencial, neste caso desde a Fundación Pública Galega de Xenómica, institución dependente da Xunta e que situou na vangarda de España. O centro realizou o pasado ano máis de 17.000 probas xenéticas, a maioría desenvoltas con tecnoloxía propia para a detección de enfermidades raras mediante polo menos trinta test que non se practican en ningunha outra parte do mundo. De feito, cada vez é maior o número de países que recorren aos servizos dos investigadores galegos.

Anxo Carracedo, que tamén é director do nodo principal do Centro Nacional de Genotipado, con base en Santiago, dedicou unha especial atención nos últimos anos á farmacogenética, área na que converteu a Galicia nun referente europeo na procura de fármacos máis eficaces e sen efectos secundarios a partir do perfil xenético do enfermo. Neste ámbito é o coordinador do Programa Diana, financiado pola Fundación Pedro Barrié de la Maza, que xa logrou patentar un chip de ADN que detecta nun día o cancro folicular de tiroides ou un método analítico que permite descubrir no sangue se as persoas con enfermidades cardiovasculares tomaron ou non a medicación. As calidades científicas de Anxo Carracedo tampouco se poderían entender sen o seu perfil humano. Ten, a pesar da súa fráxil aparencia, unha enorme determinación e capacidade para sacar adiante os seus proxectos desde o traballo, a curiosidade, o talento e o sacrificio. E reúne unha capacidade especial para formar equipos, para rodearse de xente dunha enorme cualificación á que soubo consentir e incentivar. A súa maior frustración é, de feito, non poder ofrecer a todos unha estabilidade e unhas condicións dignas, porque sempre abunda en que, máis importante que as infraestruturas científicas, é o capital humano. Evita sempre o personalismo e afai repetir, á menor ocasión, que moitos dos méritos que se lle outorgan corresponden ao traballo do seu equipo, e sempre recoñeceu o mérito dos seus colaboradores cando foi distinguido con premios de enorme relevancia nacional e internacional.

Ángel Carracedo premios

Carracedo recibiu a Medalla Castelao (2006), foi Premio Galicia de Investigación; Premio Novoa Santos (2009), concedido polos médicos galegos, Premio Rey Jaime I a la Investigación Médica (2009), a Medalla Adelaida (2011)  Medalla Galien (2011), o galardón máis importante en investigación farmacolóxica, Premio Nacional de Genética (2011)  Medalla de Galicia de Ouro (2011)  e Prata (2002), Premio Fernández Latorre (2011), Premio Constantes y Vitales ‘Trayectoria científica en Investigación biomédica’ (2019)… e Fillo predilecto de Santa Comba e Medalla de Ouro Terra do Xallas

A súa labor divulgativa a é incansable e recorre institucións e institutos de Galicia e todo o Mundo para facer entender que é desde o coñecemento a maneira que temos de crecer persoalmente e como sociedade.

ANGEL-GARRACEDO niños

Fontes: Bio en Fundación Fernandez-Latorre, A Voz de Galicia, A Opinión, Blog Una bióloga en la Cocina, páxinas do Centro de Xenotipado e USC.

 

Publicado en biotecnología, Educación, Medicina, Xenética | Deixar un comentario

Vota #EstrelaRosalía!

Hoxe no Instituto recitamos a Rosalía de Castro, con versos onde a Lúa, o Sol, as Estrelas… eran protagonistas, animando a votar a #EstrelaRosalía

“A Unión Astronómica Internacional (IAU, polas siglas en inglés) foi fundada hai un século, en 1919. Para celebrar o seu centenario, a IAU organizou a campaña mundial NameExoWorlds, que permite que cada país do mundo lle poña nome a unha estrela cun exoplaneta asociado.

HD 149143 é a estrela asignada a España. É unha anana amarela parecida ao noso Sol situada a 240 anos luz de nós, na constelación de Ofiúco, o Serpentario. A súa magnitude relativa é 7,89, o cal a converte nun obxecto visíbel con prismáticos en ceos escuros. O exoplaneta HD 149143 b foi descuberto en 2005. É un xigante gasoso un pouco maior que Xúpiter que orbita a oito millóns de quilómetros da súa estrela: tarda só 4,1 días en dar unha volta completa arredor dela.

A Agrupación Astronómica Coruñesa Ío propuxo nesta campaña o nome de Rosalía de Castro para a estrela HD 149143, e o de Río Sar para o seu exoplaneta HD 149143 b. En caso de que se descubran máis exoplanetas neste astro, a nosa proposta inclúe outros topónimos asociados á vida e obra de Rosalía: Laíño, Lestrobe, Bastavales, Conxo ou Iria.

Agrupación ÍO

Se queres axudarnos a que Rosalía de Castro sexa tamén unha estrela recoñecida oficialmente pola Unión Astronómica Internacional, ademais de votar por ela, podes difundir nas túas redes sociais e entre os teus contactos”

https://photos.app.goo.gl/9GzRiXmUkLbPXSm89

https://photos.app.goo.gl/uU4wM7g2HFBJeASJ7

https://photos.app.goo.gl/Ga63B6w2HY1rssDA8

 

 

Publicado en Astronomía, Educación | Deixar un comentario

Editando Xenes. Conferencia de Lluís Montoliu no IES Rafael Dieste

O venres 7 de xuño tivemos a honra de ter no noso instituto a Lluís Montoliu para falarnos de edición xénica e máis concretamente da nova técnica que está a revolucionar tanto os laboratorios como a sociedade; CRISPR 

Screenshot_20190529-022419~2

O Dr. Lluís Montoliu é xenetista e biotecnólogo, investigador en enfermidades raras, como albinismo, a través do uso de modelos animais editados xeneticamente con ferramentas CRISPR (The CRISPR page at CNB), do que é pioneiro no noso país, ferramentas posibles grazas aos descubrimentos en bacterias da salina de Santa Pola por un microbiólogo da Universidade de Alacante; Francisco Martínez Mojica.

Estas novas ferramentas de edición xenética están cada vez máis presentes na nosa sociedade para multitude de aplicacións no estudo de xenes e xenomas; en biomedicina, na investigación sobre enfermidades humanas e no desenvolvemento de novas terapias; en biotecnoloxía -tanto en plantas, animais como en fungos e bacterias- para mellorar a produción, a saúde ou a adaptación ao medio ambiente, ou mesmo en aplicacións tan novas como é almacenar información en bacterias usando o código xenético … e ninguén como Lluís Montoliu para achegarnos de maneira alcanzable estas novas tecnoloxías e comprender tanto as súas vantaxes como as limitacións que aínda temos na súa aplicación. Tamén para abordar os temas éticos e a responsabilidade que asumimos ao utilizar estas ferramentas.

Lluís Montoliu (Barcelona 1963) é licenciado (1986) e doutor (1990) en Bioloxía pola Universidade de Barcelona (o seu doutoramento en xenética molecular de plantas conduciu xeración das primeiras plantas de tabaco transxénicas con xenes de millo en España). O Dr. Montoliu traballou continuamente na modificación xenética de organismos (OGM). A súa primeira aproximación a ratos transxénicos ocorreu durante unha estancia de verán en Heidelberg (1989), despois asistiu a un curso de transxénese en Siena (Italia) en 1990, onde aprendeu coa profesora Laura Pozzi, a quen o Dr. Montoliu sempre recoñeceu como a súa primeira mentora en transxénese de rato. Traballou en proxectos científicos no campo da transxénesis animal desde entón.

Actualmente é investigador del Centro Nacional de Biotecnología (CNB-CSIC) en Madrid desde 1997. En 2007, foi nomeado científico titular no Centro Biomédico Español; Centro de Investigación de Redes en Enfermidades Raras (CIBERER) no Instituto Nacional de Salud español Carlos III (ISCIII), onde tamén forma parte do seu Comité Directivo.  No CNB dirixe un equipo de investigación interesado na ciencia básica, para comprender os mecanismos que controlan a expresión e organización dos xenes nos xenomas dos mamíferos e na ciencia aplicada, xerando modelos animais para o estudo e o desenvolvemento de terapias para o tratamento de enfermidades raras conxénitas humanas, como albinismo. Contribuíu significativamente aos métodos de transxénesis animal desenvolvendo transxénesis cromosómica artificial. Tamén foi un pioneiro español no uso de enfoques CRISPR de edición de xenes. Neste senso, participa en esforzos de colaboración para o diagnóstico xenético universal de todas as formas coñecidas de albinismo e colabora con asociacións de pacientes, como ALBA , a asociación española que apoia ás persoas con albinismo.Autor de máis de 100 artigos científicos, seis Patentes, artigos de libros artigos de divulgación… onde cabe destacar o seu último libro libro:  Editando genes: recorta, pega y colorea

Participa en moitos congresos, cursos, seminarios, simposios… O Dr. Lluís Montoliu recibiu este ano o 12º Premio ISTT en Xapón, da Sociedade Internacional de Tecnoloxías de transxénicos ( ISTT), polas súas contribucións á transxénese e polo seu labor de desenvolver e establecer a ISTT, unha organización que conta con 700 membros onde o Dr. Montoliu foi o primeiro presidedente. Lluís Montoliu explica e divulga que é a edición xenética ademais de enxalzar sempre a importancia da ciencia básica, e neste punto a figura de Francis Mojica, oxalá sexa premio Nobel pronto. Necesitamos coñecer para decidir as cousas que nos interesan no noso mundo e para iso é unha honra e un pracer recibirlle Dr. Lluís Montoliu.

O seus Libros

portada_editandogenes            libros Lluís Montoliu

Editando genes: recorta, pega y colorea – CNB Divulga – Csic  Lluís Montoliu José e Francisco Juan Martínez Mojica

WEB del Laboratorio de Lluis Montoliu – CNB – Csic

A Conferencia asistiron máis institutos de A Coruña: IES Monte das Moas, IES Urbano Lugrís, IES Isaac Díaz Pardo, IES Agra I, IES David Bujan e IES Sardiñeira. Fomos uns 200 rapaces que enchemos o Salón de Actos de curiosidade e gozo intelectual.

Para recibir adecuadamene a o Dr. Lluís Montoliu, e aproveitar a conferencia fixemos unha serie de traballos que repartimos entre os asistentes.

O Tríptico 

Foto Tríptico 2

Foto tríptico 1

E tamén unha serie de murais con información e gráficos de ADN, edición xénica e CRISPR que expuxemos no patio central

Para a entrada e tempo de espera,  escollimos estes vídeos que divertidamente explican moi ben que son as ferramentas CRISPR.  🙂

CRISPR-Cas9 (“Mr. Sandman” Parody) | A Capella Science

https://www.youtube.com/watch?v=k99bMtg4zRk

CRISPR a Capella

¿Qué es CRISPR-Cas9? Estas bacterias te lo cuentan con una cómica canción

 

 

Deixamos aquí as fotos do evento

Publicado en biotecnología, Educación, Medicina, Xenética | Deixar un comentario